بطور اختصار در موارد زيادى بر كلمات شارح و ماتن ، مناقشه كرده است . » « 1 » « مرحوم آخوند ملّا على نورى . . . از أعاظم فلاسفه و حكماى دوره بعد از صدر المتألهين است ، و فلسفه آخوند ( ملا صدرا ) بدون شك و ترديد توسط اين مرد بزرگ انتشار پيدا نموده است ، در احاطه به كلمات ملّا صدرا و جودت فهم و استقامت نظر ، نظير ندارد . برخى آن مرحوم را در تدريس و تقرير و تربيت شاگرد بر صدر المتألهين مقدّم مىدانند . آخوندى نورى شاگرد حكيم محقّق ، فخر المتقدّمين و المتأخّرين آقا محمّد بيدآبادى است . آقا محمّد از عجايب دوران و در زهد و ورع مورد اتّفاق كلّ بوده است . آخوند ملّا على نورى از زهّاد علماى عصر خود است . آخوند ملّا اسماعيل اصفهانى ، آخوند ملّا آقاى قزوينى و آخوند ملّا عبد اللّه زنوزى و حاج ملّا محمّد جعفر لنگرودى و آقا سيّد رضى مازندرانى ( لاريجانى ) از شاگردان مبرّز آخوند نورى بوده‌اند . آقا سيّد رضى در عرفان از تلاميذ ملّا محمّد جواد شيرازى است ، در علم تصوّف و اشراق بر آخوند نورى ترجيح داشته است . آقا محمّد رضا قمشه‌اى در تصوّف از تلاميذ آقا سيّد رضى لاريجانى است . حقير تا كنون به استاد ملّا محمّد جواد در تصوف بر نخورده‌ام و آن چه تا كنون فحص كرده‌ام ، كسى را نيافته‌ام » « 2 » « . . . آقا محمّد رضا ( م 1306 ه . ق . ) حواشى محققانه‌اى بر مقدمهء فصوص دارد كه ما در برخى از موارد متعرض آن شده‌ايم . آقا محمّد رضا در تصوّف بسيار محقّق و دقيق النظر بوده است . شرح فصوص را در تهران تدريس مىكرده است . آقا محمّد رضا در احاطه به كلمات محيى الدّين نمونه‌اى از قدما بوده است . و بعد از قونيوى منسوب به قونيه و كاشانى و اتراب و اتباع آنها شايد بىنظير باشد ، و در

--> ( 1 ) - همان كتاب ، ص 204 . ( 2 ) - همان كتاب ، ص 327 .